In de VS is fooi geen extraatje, maar een verwachting. De standaard richtlijn voor fooi in de VS is 15 tot 20 procent van het totaalbedrag, en in veel situaties wordt dat als minimum gezien. Wie minder geeft, kan rekenen op een gefronste wenkbrauw. Wie helemaal niets geeft, maakt een serieuze indruk van onbeleefdheid. Dat klinkt misschien fors als je uit Nederland komt, maar het systeem werkt nu eenmaal anders: veel Amerikaanse werknemers in de horeca en dienstverlening verdienen een wettelijk minimumloon dat ver onder het reguliere niveau ligt, juist omdat fooi structureel onderdeel is van hun inkomen.
Hoeveel fooi geef je in de VS?
De vuistregel is 15 tot 20 procent voor de meeste situaties. In een restaurant met bediening geldt 18 tot 20 procent als netjes. Geef je 15 procent, dan zit je aan de ondergrens en doe je dat bij uitzondering, bijvoorbeeld bij matige service. Minder dan 15 procent is zeldzaam en wordt als onvriendelijk ervaren. Bij uitstekende service geven veel Amerikanen 25 procent of meer.
Een rekenvoorbeeld: bij een rekening van 60 dollar geef je 12 dollar bij 20 procent fooi. Betaal je met z’n tweeën en was de bediening prima, dan is 24 dollar voor de tafel als geheel het gebruikelijke bedrag. Dat bedrag wordt bij contante betaling apart neergelegd of bij pinbetaling ingevuld op het apparaatje.
Let op dat fooi in de VS vrijwel altijd over het bedrag vóór belasting wordt berekend, niet over het totaalbedrag inclusief tax. Dat scheelt een paar dollar, maar het is wel de gangbare aanpak.
Wanneer fooi geven in de VS?
Het gaat verder dan restaurants. In de VS wordt fooi verwacht in een breed scala aan situaties:
- Restaurants met bediening: 18 tot 20 procent, altijd.
- Bars: 1 tot 2 dollar per drankje, of 15 tot 20 procent van de totale rekening.
- Taxichauffeurs en Uber/Lyft: 10 tot 20 procent, afhankelijk van de rit en service.
- Hotelportier: 1 tot 2 dollar per tas die hij draagt.
- Housekeeping (hotel): 2 tot 5 dollar per nacht, dagelijks achtergelaten op het kussen of bureau.
- Kapper of haarstylist: 15 tot 20 procent.
- Bezorging (eten of pakket): 3 tot 5 dollar of meer, afhankelijk van de afstand.
- Spa en massages: 15 tot 20 procent, ook als het in een luxe hotel is.
Bij fastfood of zelfbedieningsrestaurants is fooi niet verplicht en ook niet gebruikelijk. Je bestelt zelf, haalt het zelf op en ruimt zelf af. Hier hoef je niets te geven.
Pas op voor automatisch toegevoegde fooi
In de VS krijg je steeds vaker te maken met vooraf ingevulde fooi op het betaalapparaat. Dit heet een “tip prompt” en laat je kiezen uit opties als 18, 20 of 25 procent, soms met “custom” als extra optie. Dat klinkt handig, maar de percentages zijn niet altijd gunstig: ze worden soms berekend over het totaal inclusief belasting, wat het eindbedrag iets hoger maakt dan verwacht.
Bij groepen van 6 personen of meer voegen restaurants soms automatisch een “gratuity” toe aan de rekening, vaak 18 tot 20 procent. Dit staat dan vermeld op de rekening, maar niet altijd opvallend. Controleer je rekening altijd goed voordat je extra fooi toevoegt, want dan betaal je dubbel.
Fooi betalen met kaart of contant?
Beide manieren zijn prima. Bij contante betaling leg je het fooi-bedrag apart op tafel of geef je het direct aan de ober. Bij pinbetaling vul je het in op het apparaat of schrijf je het op de rekening bij de regel “tip”. De kelner of bediende verrekent het daarna zelf.
Contante fooi heeft voor de ontvanger soms een praktisch voordeel, maar als reiziger is pinbetaling net zo geaccepteerd. Zorg er wel voor dat je het vakje niet blanco laat als je met je kaart betaalt. Een leeg fooi-vakje bij een bediend restaurant wordt gezien als het bewust weigeren van fooi, niet als vergeten.
Fooi geven in de VS is een vast onderdeel van de reiservarig, niet iets wat je kunt overslaan zonder het op te merken. Reken het gewoon mee in je dagbudget, dan kom je nooit voor verrassingen te staan.